AI, organizasyonların yapılanma biçimlerini, adapte olma reflekslerini, karar alma pratiklerini, değer üretme mekaniklerini yeniden tanımlayan bir paradigma değişimini dayatıyor. Yakın gelecekte gerçekliğe dönüşecek olan bu yeni paradigma “agentic organizasyonlar”.

Agentic organizasyonlarda AI’ın konumlanması ve AI yetkinliklerinden faydalanma biçimi, bugün yaygın olan AI kullanımından ve AI odaklı yaklaşımlardan “öz” olarak çok daha farklı olacak. AI, destek olan, öneriler sunan, asiste eden veya otomasyonu daha nitelikli hale getiren bir yardımcı olmanın ötesinde bir yetkinlik olarak konumlanacak; belirlenen ilkeler dahilinde hedefi anlayacak, karar verecek, aksiyon alacak, sonuçlar üretecek ve geri beslemelerle sürekli iyileşen agent’larla organizasyonları alışık olunanın ötesine taşıyacak.

İnsanların ve virtual/physical AI agent’ların birlikte çalıştığı, AI agent’ların operasyon, insanların orkestrasyon sorumluluğunu üstlendiği, ‘human in the loop’ değil, ‘human over the loop’ mekaniklerin olduğu agentic organizasyonlarda değer üretimi, alışageldiğimiz pratiklerle değil, akışlar, sinyaller ve sonuçlar etrafında şekillenecek.

Organizasyonların yalnızca AI adaptasyonu ile iyileşerek değişmesi yeterli olmayacak ve değer üretiminin nasıl yapıldığına dair zihinsel modelin dönüşmesi sonraki büyük adım olacak. Statik birimler ve bu birimlerin birbirleriyle etkileşiminin ötesine geçebilen organizasyonlar, insan ve AI agent’ların birlikte çalıştığı akışkan takımlar ile değer üretecek ve bu organizasyonlar düzenli aralıklarla yeniden tasarlanan yapılar değil, sürekli kendini fine-tune eden sistemler bütününe dönüşecek.

İnsanların sorumlulukları da AI dominasyonuyla köklü biçimde değişecek. Takım üyesi olabilmek için ihtiyaç duyduğumuz yetenekler ve yetkinlikler farklılaşacak ve insanların AI agent’larla iletişimi, etkileşimi ve iş birliği kabiliyeti sonuçları şekillendiren parametreler olacak. Hedefi belirleyen, bağlamı tanımlayan, önceliklendirme yapan, etik uyumluluğundan emin olan, risk ve istisna yönetimine odaklanan roller yaygınlaşacak; AI agents üretimden ve operasyondan sorumlu olurken insanlar bağlamı ve yönü belirleyecek.

Product management’ın niteliği ve product manager rolü de bu yakın gelecekte kaçınılmaz olarak dönüşecek. Yakın geleceğin çalışma biçimini tarif eden agentik organizasyonlarda -ürünün naturasından bağımsız- empatiye dayalı hızlı ve tutarlı kararlar alabilen, sistemin ürettiği veriyi ve içgörüleri doğru konumlayabilen, operasyonu veya üretkenliği değil stratejiyi önceleyen product manager’lar sistemi navige edecek.

Bizi bekleyen dönüşümün ne kadar dramatik olacağına dair sinyalleri, product manager’ların AI yetkinlikleri ile biçim değiştiren işlerinde daha bugünden görmek mümkün.

• Pazarı anlama ve ihtiyaçları derleme
• MVP yaratma, prototip üretme
• Sentetik kullanıcılardan geri bildirim alma, validasyon
• Veri toplama, temizleme ve anlamlandırma, içgörüleri aksiyona dönüştürme
• A/B test tasarımı yapma, testleri koşma ve sonuçlara göre iyileştirmeleri realize etme
• Paydaş yönetimi, iletişim, dokümantasyon
• Değer ve maliyet tahminleme, önceliklendirme
• …

Agentic organizasyonlarda üretim hızlandıkça hangi problemin çözüleceğine, hangi ihtiyacın ne ile karşılanacağına, neyin üretileceğine (ve neyin üretilmeyeceğine) karar vermek değer üretimindeki darboğaz haline gelecek.

Yukarıdaki işlerin ve benzer daha birçoğunun AI ile daha hızlı, daha ucuz ve daha kaliteli şekilde yapılması ve hatta AI’a handover’ı sistemi kısıtlayan bu darboğazı iyileştirmek için “bare minimum” olacak.

Sam Altman tek kişilik bir unicorn’un artık sadece bir zaman meselesini olduğunu düşünüyor. AI yetkinlikleri ve ölçeklenebilir agentik sistemler olmadan mümkün olamayacak bu başarı ile tarihe geçecek ilk kişi, birçok farklı superior özelliği ile birlikte üstün bir product management yetkinliğine de sahip biri olacak.

‍